خىتاي زۇلۇمىغا ئۇچراش ھېكايىلىرىمىزنى چەت ئەل تىلىدا سۆزلەش ئىنتايىن مۇھىم

ئاپتورى: گۈلخان

30710676_2127914264112434_131036115011371008_n

ئەسسالامۇئەلەيكۇم  قەدىرلىك دوستلار، قېرىنداشلار

خىتاي ھۆكۈمىتىنىڭ ئادالەتسىز ۋە چەكتىن ئاشقان رەھىمسىز سىياسەتلىرىنىڭ دەردىنى خەلقىمىز ئۇزۇن يىللاردىن بۇيان يەتكۈچە تارتىپ كەلدى. بولۇپمۇ يېقىنقى يىللاردىن  بۇيان ۋەتەن ئىچىدىن كېلىۋاتقان ئادەم ئىشەنگۈسىز بۇزغۇنچىلىقلار ۋە خورلىنىشلار ھەممە ئۇيغۇرغا بۇنداق بىر ئىنسانىيلىقتىن يىراق كىشىلەر توپى بىلەن بىللە ياشاشنىڭ ئەسلا مۇمكىن ئەمەسلىكىنى شۇلارنىڭ ھاكىمىيەت بېشىدىكىلەرنىڭ غالجىرلىقى ۋە ئىنسان تەبىئىتىگە تۈپتىن قارمۇ-قارشى سىياسەت ۋە يول-يورۇقلارنى ئوز مەنپەئەتى ئۈچۈنلا تۈزۈشى ۋە ئىجرا قىلىشى ئارقىلىق ئايان بولۇۋاتىدۇ

شۇڭا بىز بۇ ئىنسانىيەتكە قارشى كەمنومۇس ھاكىمىيەتنىڭ قۇربانلىرىغا ئايلىنىپ قالدۇق. بىز بۇلارنىڭ نومۇسسىز ۋە شەخسىيەتچىلىكلىرىنى ھەر خىل يوللار بىلەن تاشقى دۇنياغا ئاڭلىتىش ئۈچۈن داۋاملىق ئىزدىنىپ ۋە ئۇسۇللارنى ئۆگىنىپ كېلىۋاتىمىز. بولۇپمۇ خىتاي ھاكىمىيىتىنىڭ ئۆزىگە پۇقرا سانالغان مىللەت خەلقلىرىگە قارىتا يۈرگۈزۈۋاتقان ۋەھشىيلىكلىرىنى نامايىشلار ۋە تاراتقۇلار ئارقىلىق بىلدۈرۈپ كەلدۇق

ئەمما بۇ يەردە يەنە بىر مەسىلىنىمۇ نەزەردىن ساقىت قىلماسلىق كېرەككى، ئىنسان مەيلى قەيەردە ياشىسۇن ئاۋۋال ئۆزىگە، ئەتراپىدىكىلەرگە ئاندىن باشقىلارغا قىزىقىدۇ. يات بىر ئىنسان ياكى ئىنسانلار توپىغا قىزىقىش ئاۋۋال شۇ ئادەم ياكى ئادەملەرنىڭ نورمال ئەھۋالىنى بىلىشتىن باشلىنىدۇ. شۇڭا بىز نېمىشقا غەربلىكلەر ياكى مۇسۇلمانلار ۋە ياكى بىزگە ئوخشاش تۈركى قوۋمدىكىلەر، ھەتتا ئۆزىمىزگە ئەڭ تونۇشلۇق ئاسىيالىقلار بىزنىڭ ئەھۋالىمىزنى بىلمەيدۇ ھەم بىزنىڭ زۇلۇمغا قارشى كۈرەشلىرىمىزنى قوللىمايدۇ دەپ ئاغرىنىمىز. بەزىدە ئۈمىدسىزلىنىمىز. يۇقىرىقى دۆلەتلەرنىڭ كۆپچىلىكىدە دېموكراتىك تۇزۇم بار ياكى شۇ يولغا قاراپ كېتىۋاتىدۇ دەپ تۇرايلى، لېكىن شۇ ھۆكۈمەتلەرنىڭ بىزدەك يەر شارىنىڭ يەنە بىر بۇرجىكىدە ياشاپ، كوممۇنىستلارنىڭ چېكىدىن ئاشقان باستۇرۇش ۋە تاشقى دۇنيادىن يىراقلاشتۇرۇش سىياسەتلىرىنىڭ ئىسكەنجىسىدە قاتمۇ-قات ئېزىلىۋاتقان خەلق ئىكەنلىكىمىزنى بۇ ھۆكۈمەتلەرنىڭ كۆپچىلىكى بىلىدۇ، ئاڭلايدۇ. ئەمما ئۇلار ئوز خەلقى تەرىپىدىن بۇ ئۇچۇرلار بىر كۈچلۈك جاما’ئەت پىكىرىگە ئايلانمىسا گېزىت-ژۇرناللاردىن كۆرۈپلا بولدى قىلىدۇ

شۇڭا بىز ئاۋۋال ئوز دەردىمىزنى، يەنى ئىنسانىيەتكە قارشى ھاكىمىيەت باشقۇرىدىغان خىتاينىڭ رەزىللىكلىرىنى ئۇلارنىڭ ھەر بىرىمىزگە، ئائىلە، خىزمەت، ئوقۇش، تىجارەت ئىشلىرىمىزغا قانچىلىك بۇزغۇنچىلىقلارنى ئەكەلگىنىنى ئوز بېشىمىزدىن ئۆتكىنىنى، ئابستراكت شوئار-چاقىرىقلاردىن پەرقلىق ھالدا، قەغەزگە تەسىرلىك قىلىپ ھېكايە شەكىلدە يېزىپ چىقىپ، بۇنداق بىر ھاكىمىيەت دۇنياغا كېڭەيسە كېيىن ئۇنىڭ شۇ ئەللەردىكى خەلقلەرنىمۇ دەل ئاشۇنداق ئەخلاقتىن يىراق،  ئادەم تەبىئىتىگە قارشى ئۇسۇللارنى ئىشلىتىدىغانلىقىنى بىلدۈرۈشىمىز كېرەك. ھەم شۇنىڭغا ئىشىنىمەنكى بۇنىڭ ئاۋام خەلقنى قايىل قىلىش كۈچى ۋە ئۇيغۇر مەسىلىسىگە قىزىقتۇرۇش ئۈنۈمى سىياسىي شوئارلاردىن چوڭقۇرراق بولىدۇ. چۈنكى بۇنداق ئۇسۇل بىلەن بىز شۇ كونكرېت ئادەملەرنى سەمىمىي پاكىتلىق كەچمىشلەر بىلەن ئەگەر مەن بۇ تۈزۈمدە ياشاپ قالسام قەتئىي بولمايدىكەن دېگەن تۇيغۇغا كەلتۈرەلەيمىز. ئۇلارنىڭ يۈرىكىدىن چىقىرىپ بىزگە ھېسداشلىق قىلىشىغا، بىزنى چۈشىنىشىگە يول ئاچالايمىز ۋە شۇلار ئارىسىدىكى ئۇيغۇرنىڭ يوقىلىشىنى خالىمايدىغان ھەم قوغدايدىغان بىر تۈركۈم ئىنسانلارنى تەربىيەلەپ چىقالايمىز. بۇنىڭ ئۈنۈمى نامايىش، دوكلاتلاردىن ئاستىدەك بولغان بىلەن، ئاۋازىمىزنىڭ، تراگېدىيەلىك رېئاللىقىمىزنىڭ باشقا دۆلەتلەردە ياشايدىغان ئاددىي ئىنسانلارغا يىتىشىدە رولى بەك ئەمەلىي ھەم چوڭقۇر بولىدۇ. شۇ سەۋەبتىن بىز ھەر بىر ئۇيغۇر ياكى ئۇيغۇر سۆيەرلەرنى خىتاي سەۋەبلىك ئۇچرىغان قىيىنچىلىقلىرىنى چۈشىنىشلىك، يېنىك تىللارنى ئىشلىتىپ ئوز بېشىدىن ئۆتكەنلىرىنى ئۆزى ئەڭ ياخشى  بىلىدىغان ۋە ئىپادىلىيەلەيدىغان تىللاردا يېزىپ چىقىشىنى تەشەببۇس قىلىمىز. ”تاما-تاما كۆل بولۇر“ دەپ، بۇنداق چىن ھېسسىيات بىلەن يېزىلغان شەخسكە ۋەكىللىك قىلىدىغان ”مېنىڭ ھېكايەم“ لارنى يىغىپ ئۇنى دۇنيادىكى كوپ ئومۇملاشقان تىللارغا تەرجىمە قىلساق، بۇنى يات ئەللىكلەر ئۆزلىرى خالاپ ئوقۇسا، ئاندىن بىز خىتاي ھۆكۈمىتىگە قارشى بىزگە ھېسداشلىق قىل ۋە سېپىمىزگە قوشۇلۇڭلار دېگەن شوئارىمىزغا بەكرەك قايىل بولىدۇ

قېنى قېرىنداشلار، ھەپتىدە 30 مىنۇت ۋاقىت چىقىرىپ، مەن زادى قانداق كونكرېت خاپىلىققا ياكى قىيىنچىلىققا دۇچ كەلدىم؟ كېلىۋاتىمەن؟  بۇنىڭ مېنىڭ بۈگۈنكى تۇرمۇشۇمغا قانداق تەسىرى بولۇۋاتىدۇ دېگەنلەر توغرىسىدا ئىخچام ۋە چىن ھېكايىلىرىمىزنى باشلايلى. ئىشىنىمىزكى ھەر بىر ئۇيغۇرنىڭ ئۆزلىرىمۇ ئوقۇپ يىغلاپ كەتكۈدەك ھېكايىلىرى بار. بىز مۇشۇ ئۇسۇل بىلەن ئومۇمى خەلق داۋايىمىزغا ھەسسە قوشۇش بىلەن بىرلىكتە، ئۆزىمىزدىكى مەسىلىلەرنى تىزىپ چىقىپ، بىر-بىرىمىزگە تېخىمۇ ئەمەلىي يار-يۆلەكتە بولالايمىز. ھېكايىدىكى ئادەم ئىسمىنى خالىغىنىمىز بويىچە ئاتىسىڭىز بولىدۇ. ئاندىن ئۆزىڭىز ئىجتىمائىي تاراتقۇ  (social media) لاردا ئېلان قىلسىڭىزمۇ ياكى ئۇنى بىزگە uyghur.speakup@gmail.com  غا يەتكۈزۈپ بەرسىڭىزمۇ بولىدۇ. بىز يىغىلغان ھېكايىلەرنى تەھرىرلەپ ۋە زۆرۈر بولسا دۇنياۋى چوڭ تىللارغا تەرجىمە قىلىپ بلوگ دا نەشر قىلىمىز. بىزگە قېتىلىڭ. كۆڭلىڭىزدىكى دەردلەر تۆكۈلسۇن؛ ئۇنى دۇنيا ئاڭلىسۇن ۋە بىزگە بۇ ئاپەتلەرنى ئەكەلگەن دۈشمەننى كونكرېت چۈشىنىپ بىزنى قوللىسۇن. ئەجرىڭلارغا كوپ رەھمەت

Advertisements
Posted in Uncategorized | Leave a comment

بىزنىڭ ئاۋازىمىز ۋە شوئارىمىز

بىزنىڭ ئاۋازىمىز ۋە شوئارىمىز

مەشئەل ئۇيغۇر گۇرۇپپىسى

http://www.freedomsherald.org/ET/cmp/awazshoar.html

Uyghur Latin Yeziqi nusxisi: http://www.freedomsherald.org/ET/cmp/awazshoar_uly.html

Uyghur Slawyan Yeziqi nusxisi: http://www.freedomsherald.org/ET/cmp/awazshoar_usy.html

Posted in Uncategorized | Leave a comment

China: Stop Organ Harvesting from the Uyghur People!

Torchlight Uyghur Group

sign the petition here.

The Uyghur people have been the victims of state-sponsored criminal policies carried out by the Chinese government for many decades. We have exposed some of the antihuman crimes of the Chinese government committed against the Uyghurs in East Turkestan in our previous petitions. In this petition, we are exposing one of the most heinous crimes of the Chinese government, namely, organ harvesting from the Uyghur people.

Organ harvesting in China started in the 1960s and it became a systematic state-sponsored crime by 2015. It is hard to estimate the official number of victims of organ harvesting, however, based on the Chinese media, there are some ten thousand people who participate in visceral transplant surgery each year (although according to some estimates this number varies from 60-100 thousand).  “Harvested Alive – 10 Years of Investigations” (www.youtube.com/watch?v=0s84avaf0l4&t=903s) – a Chinese documentary film about organ harvesting reports that “tens of thousands of people are secretly executed in China and their organs are harvested for the transplant surgery. Who are these victims? These people are mostly Uyghurs, Tibetans, underground Christians and Falun Gong practitioners, who are locked up for political and religious reasons by the Chinese government”. The same documentary also stated that the organ harvesting crime is supported by the Chinese government’s Law and Supervision organizations. Since 1999, many Nazi-style labor camps have been built throughout China to detain such “state criminals” who can be executed without trial and without any legal basis in order to harvest their organs. In March, 2006, Anne and Peter testified against the organ harvesting crimes committed by the Chinese government in the court and revealed that the main victims of such heinous crimes were the Uyghurs, Tibetans, underground Christians, and Falun Gong practitioners (www.epochweekly.com/b5/271/10685.htm). The same crimes were also reported in a two-volume documentary film “Cast-Iron Evidences” produced by Wang Jiyuan, MD, who worked for the 4th division of the People’s Liberation Army (PLA) Hospital and arrived in the United States in 1995. Dr. Wang produced this documentary after 10 years of independent research (www.youtube.com/watch?v=OpHz9RUgp-c&t=3425s), revealing the ugly truth behind the organ harvesting and its victims in China and documenting how the organ harvesting business rapidly grew after the year of 2000, although it started long before that in East Turkestan. According to the film, since 2000 organ harvesting has increased by more than 5000 times annually. Between 2000 and 2006, the organ harvesting and transplant surgeries became such a huge business in China that almost all of the hospitals were involved. Their advertisements covered a wide range of services, claiming to provide sufficient and quality organs for their patients.

Enver Toxti, a medical doctor who worked at the Urumchi Railway Hospital, in East Turkestan, said that he witnessed organ harvesting operations when he was in China. He accepted an invitation from British Channel 4 reporters when he was visiting Turkey in 1998, and returned to East Turkestan to participate in collecting evidences for the documentary “Death on the Silk Road”. This documentary exposed the 30 years of nuclear weapons testing by the Chinese Government in Lopnur, in East Turkestan and its health consequences on Uyghur populations (www.youtube.com/watch?v=-PRb8Xcdxp8). He arrived in England in 1999 and testified against China’s organ harvesting crimes in the European Parliament, Canada, Israel, and in the United States. He also published several reports in the international media regarding this issue.  According to his writings, human organs from the anonymous sources provide the Chinese human organ markets with strong and stable resources. To make it more convenient for this market, Chinese airlines created special VIP boarding passes as the hospitals opened up new emergency organ transplant departments. Patients have to wait only 1-2 weeks for the surgery; some hospitals even advertised free organ transplant surgery for its patients to spread the word. Enver Toxti tells a painful and unforgettable story about his first organ harvesting operation. He was ordered to take the inner organs of a still-alive person (inmate) as quickly as possible. He remembers that “When I was working at the hospital in the 1990s, some Uyghur parents would express their concerns about their detained children after they were released from the prisons and would ask us to make some checks on their physical health, as their children started exhibiting abnormal physical conditions after their release. As a result, we found some scars on them from the surgeries operated without the knowledge of their parents.” He reported that the Chinese government started organ harvesting experiments on Uyghurs, but it wasn’t reported internationally for the reasons that the Uyghurs and their misfortunes were not well-known since they were considered as “internal matters” of China. Another reason was that, after the Falun Gong movement, their crackdown by the Chinese government was widely known in the international community, and the news and media reports were mainly concentrated on the stories of organ harvesting from the Falun Gong members, completely neglecting the Uyghur population. There was an article published in the December 5th, 2011 issue of the Weekly Standard on this topic, titled “The Xinjiang Procedure – Beijing’s ‘New Frontier’ is ground zero for the organ harvesting of political prisoners” (http://www.weeklystandard.com/the-xinjiang-procedure/article/610145). In this article, the authors reported the misfortunes of Uyghur people under the CCP dictatorship since 1949, the environmental pollution as a result of the nuclear weapons testing in East Turkestan since 1960 and the increased cancer rates as a result, and the speculation over the 1997-Ghulja massacre, and the people who died and disappeared as well as their relationship with the Chinese government’s organ harvesting program. The article also told the vivid story with strong evidence of an executed Uyghur criminal whose organs were harvested while he was still alive after the execution and concluded that organ harvesting started in East Turkestan much earlier than the other places in China.  On the 26th of March, 2006, Huang Jiefu, the Deputy Minister of the Chinese Health Ministry, gave a speech at “The Second Conference of Liver Transplant” and stated that “at present, there are more than 500 hospitals around the country that operate about 3500 liver transplant surgeries each year.” In November of the same year, he concluded in another speech at the “The Clinical Application of the Human Organ Transplant and its Control” conference that from 2000 to 2004, there were 28736 kidney transplant surgeries, 5642 liver transplant surgeries and 273 heart transplants performed in China, resulting in an average of 5747 kidney, 1128 liver, and 54.6 heart transplants in each year. Another paper published in the “Journal of Chinese Medicine Theory” in 2009 reported the statistical data on the organ transplants from 2000 to 2008; the authors concluded that during this period, there were 86800 kidney, 14643 liver, and 707 heart transplant surgeries took place in China, which means an average of 9644 kidney, 1627 liver, and 78.5 heart transplants in each year. From these data it is not very hard to see that organ transplant surgeries in China almost tripled between 2005 and 2008.

After China’s crimes of organ harvesting from Falun Gong practitioners were exposed by the international media, the Chinese authorities eventually admitted that the sources of human organs were executed criminals, even though the Chinese government has constantly denied the existence of illegal organ harvesting crimes in China. The sad fact is that, although the number of people executed for their crimes has been decreasing each year by 10% and less people are being executed in recent years (http://www.ntdtv.com/xtr/gb/2017/10/07/a1345629.html, http://www.china.com.cn/chinese/health/666587.htm), the thrive of the organ harvesting market in China shows that even those people who are not scheduled to be executed but detained are the main targets of the organ harvesting. An article published on the 26th of October, 2006 on the Xin Hua Net stated that China ranks number two in the world for the number of the organ transplants, and the transplant techniques have been much improved since the first organ transplant operation in 1966, becoming the mainstream method for the patients with organ failures. It was also stated that in order to ensure a healthy development of the organ harvesting market, it is necessary to make relevant laws and regulations. (http://health.sohu.com/20061026/n246010278.shtml).

Sina.com (http://news.sina.com.cn/c/2017-12-17/doc-ifyptfcn1510600.shtml) estimated on their  December 27, 2017 report that China will become the world’s number 1 organ transplant country by 2020. When compared to a country like the United States, which has a large number of organ donors, one can’t help but question how come China with such a low number of donors can become the world’s top ranking country in organ transplant in such a short time? Are they saying it with such a confidence because they consider the estimated 1 million Uyghurs detained in China’s Nazi-style concentration camps in East Turkestan as their organ harvesting target? Many reports have been published on the Chinese government’s collection of the biological samples, such as blood, from the whole Uyghur population without informing them and without their consent, and making the “physical checkups” mandatory for the entire Uyghur population between the ages of 12 and 65 since 2016. One can’t stop but speculate the interrelations of these events and the hidden truth behind them.

In 2017, the prominent Chinese dissident Guo Wengui revealed a shocking news of killing of 5 Uyghurs to perform a liver transplant for the son of Jiang Zemin, the former General Secretary of the CCP. Mr. Guo also exposed that Meng Jianhong and his girlfriends also used Uyghur’s organs for their organ transplants. Mr. Guo further revealed the detainment of a 21-year Uyghur male from a hotel in Beijing without any reason and his killing for the organ harvesting for the CCP leaders and their family members. He informed the world that he holds real evidences for the above-mentioned crimes (https://www.youtube.com/watch?v=4x9s9-6Ueqg), (https://freedomsherald.wordpress.com/2017/11/22/chinese-exiled-billionaire-guo-wengui-exposes-chinas-abuse-of-the-uyghurs).

We, the Torchlight Uyghur Group, consider the organ harvesting from Uyghurs as a state terrorism and a heinous act that is being carried out by a coordinated effort between the Chinese government and the Chinese hospitals. We also consider this crime as a genocide targeting the innocent and helpless Uyghur people in East Turkestan.

We appeal to the United Nations, foreign governments and all international humanitarian and human rights organizations to break their silence on this heinous crime, and to understand and remember the fact that innocent Uyghurs are imprisoned and being killed in East Turkestan, in their own land, by the Chinese dictatorship.  We call for the people of the world to realize the Chinese government’s act as a crime against the whole humanity and demand the Chinese government to stop all the state terrorism towards Uyghurs!

We, the Uyghurs, are powerless and helpless at the moment. As such, we are unable to defend ourselves against the Chinese government’s atrocities and cannot fight this battle for our survival alone. We need the support of the global community. If tens of thousands of people from around the world sign our petition, it may be possible that the United Nations will make a commitment and will act to stop the tragedy that the Uyghur people are facing today.

Please join us in our fight to end the appalling atrocities happening in East Turkestan. Please sign and share this petition. Thank you!

Posted in Uncategorized | Leave a comment

«Yumshaq Namayish» we Uyghur Dawasi

Tarim’oghli
2018-yili 3-ayning 24-küni

mesale

Méning bir dostum tünügün «Mani körüp béqing», dep, manga töwendiki tor adrésini ewetiptu:
https://www.change.org/o/group_of_uyghurs_living_abroad

Qarisam u torda «Mesh’el Uyghur Guruppisi» teyyarlap élan qilghan 5 parche muraji’etname bar iken. Gerche men u muraji’etnamilerning hemmisige imza qoyup kelgen bolsammu, besh muraji’etnamining imza qoyulush ehwalini birla yerde teng körüp baqmaptikenmen. Shunga men imza sanigha qiziqip qarap baqtim, hemde axirqi muraji’etnamige imza qoyghanlarning azliqigha nahayiti heyran qaldim. U muraji’etnamilerning qisqa témisi we imza sani mundaq iken:

1 – Chet eldiki we wetendiki Uyghurlarning alaqisining üzüp tashlinishi: 11319
2 – Bir milyon Uyghurning solap qoyulushi: 6934
3 – Minglighan Uyghur «tesir mehbusliri»: 1658
4 – Chén chüen’goning insan qélipidin chiqqan jinayetliri: 1327
5 – Barliq Uyghurlarning DNA uchurlirining toplinishi: 582

Bu sanlarni körgendin kéyin men köp oylinip, ishlarning némishqa mushundaq bolidighanliqini chüshinip béqishqa tirishtim. Emma özüm qana’etlen’güdek birer jawab tapalmidim.

Hazir chet elde yashawatqan, kompyutér yaki zérek yanfon ishliteleydighan (yaki «kompyutérda sawatliq») Uyghurlarning sanini töwendikidek perez qilish mumkin:

Amérika 4,000
Yaponiye 3,000
Kanada 2,500
Yawropa 10,000
Bashqa Asiya elliri 2,000
Türkiye 15,000
Ottura Asiya 15,000
Jem’iy 51,500

Mushundaq hésablisaq 5-muraji’etnamige imza qoyghan Uyghurlar chet eldiki kompyutérda sawatliq Uyghurlar sanining aran 1.1 pirsentige toghra kelgen bolidu. Emeliyette héliqi muraji’etnamilerge imza qoyghanlarning bir qismi Uyghur emes chet ellikler bolup, imza qoyghan Uyghurlarning nisbiti bir pirsenttinmu az.

Bizge néme boldi? Chet eldiki Uyghurlargha néme boldi? Change.org diki bir muraji’etnamige imza qoyush üchün bir ademge 2 – 5 minut waqit kétidu. Uyghurlardiki milletperwerlik nege ketti? Uyghurlardiki milliy roh nege ketti? Wetendiki xelqimizning béshigha kelgen kün, hazir ularning béshigha kelgen tarixta az uchraydighan zulmet, hazir ular qan yutup turup qobul qilishqa mejburiy boluwatqan insan ghururi depsendichiliki, hazir ular üchün her küni yüz bériwatqan köpligen bigunah kishilerning ölümi chet eldiki kompyutérda sawatliq Uyghurlardin 10 pirsent kishining 2 – 5 minut waqit chiqirip, bir muraji’etnamige imza qoyushigha yetmigen bolsa, biz bu milletni qandaq chüshinimiz? Biz Uyghur millitini qandaq chüshinishimiz kérek?

Chet eldiki köpligen Uyghurlar «Men chet elge dunyagha Uyghurlarning awazini anglitish üchün chiqtim», deydu. 2018-yili 15-Martta heqiqetenmu chet eldiki minglighan, on minglighan wijdanliq we milletsöyer Uyghurlar dunyaning oxshimighan yerliridiki on nechche sheherning kochilirida namayish ötküzüp, wetendiki qérindashlarning derdini oxshimighan derijide dunyagha anglatti. U namayishlargha Memtimin Hezret ependi özining «Qehriman Uyghur ayallirigha salam» (http://www.uyghurnet.org/ug/) dégen maqaliside nahayiti etrapliq baha bergen bolup, men ulargha bu yerde qayta baha bérip olturmaymen.

Méningche 15-Martta kochilarda ötküzülgen namayishlarni «qattiq namayish», dep atap, Mesh’el Uyghur Guruppisi teyyarlap, torlarda imza toplash üchün tarqatqan muraji’etnamilerni bolsa «yumshaq namayish», dep atisaq tamamen bolidu. Undaq bolushidiki seweb, bu ikki xil pa’aliyetning meqsiti oxshash bolup, ularning biri kochilarda fizikiliq ish-heriket süpitide élip bérilidu. Yene biri bolsa mewhum dunyada, yaki ijtima’iy taratqularda élip bérilidu. Qattiq namayishqa teshkilligüchilermu we qatnashquchilarmu bir qisim waqit serp qilidu, hemde bir qisim ejirlerni singdüridu. Yumshaq namayishta Mesh’el Uyghur Guruppisigha oxshash «teshkilligüchiler» bir qisim ejirlerni singdüridighan bolup, «qatnashquchilar» bolsa 2 – 5 minutluq waqtidin bashqa bedel tölimeydu.

Yuqiridiki tor bétidin bayqilishiche, Mesh’el Uyghur Guruppisi özliri élip bériwatqan yumshaq namayish üchün xéli köp tirishchanliqlarni körsitiwétiptu. Mesilen, ular hazirghiche tarqatqan 5 parche muraji’etnamining hemmisi In’glizchidin sirt yene bashqa 7 – 8 xil tilgha terjime qiliniptu. Ular yene ashu muraji’etnamilerdin bashqa Uyghurlarning nöwettiki ehwali heqqide bir qisim In’glizche doklatlarnimu teyyarlighan bolup, bezi Uyghur qérindashlar we bezi teshkilatlar Uyghurlarning awazini anglitish üchün u doklatlarni chet el hökümetliri we xelq’araliq teshkilatlargha yollawétiptu. Mesh’el guruppisi teyyarlighan In’glizche doklatlar töwendikilerni öz ichige alidiken:

(1) Uyghurlar heqqide uniwérsal doklat:
http://blog.freedomsherald.org/?p=1202

(2) A’ilisidikiler tutup kétilgen 30 dek Uyghurning déloliri:
https://freedomsherald.wordpress.com…ividual-cases/

(3) 2014-yilidiki Yeken weqesi:
http://blog.freedomsherald.org/?p=1152

(4) Bir Uyghurning Sherqiy Türkistandiki irqiy qirghinchiliq heqqidiki ispati:
https://freedomsherald.wordpress.com…ghur-homeland/

(5) «Apam bilen qizimni étiwet, oqning pulini men bérimen»:
https://freedomsherald.wordpress.com…ghur-homeland/

(6) Xitay siyasiy pa’aliyetchisi Gu’owen’guyning Uyghur paji’eliri heqqide éytqanliri:
https://freedomsherald.wordpress.com…f-the-uyghurs/

Biz yuqiriqilardin Mesh’el Uyghur Guruppisi élip bériwatqan muraji’etname yézip imza toplash we In’glizche doklatlarni teyyarlap tarqitish ishlirining heqiqetenmu bir xil «yumshaq namayish» bolalaydighanliqini hés qilalaymiz.

Undaqta chet eldiki Uyghurlar bu yumshaq namayishqa néme üchün qatnashmaydu? Uning bir sewebi yumshaq namayishning qimmitini toluq chüshenmeslik, yene bir sewebi bolsa imzalash usulini bilmeslik bolushi mumkin. Eger siz shundaqlarning biri bolsingiz, yuqiridiki mezmunlar sizge bundaq yumshaq namayishning qimmitini xéli obdan chüshendürüp béreleydu. Mesh’el Uyghur Guruppisining Change.org tiki muraji’etnamilerge imza qoyush usulimu töwendiki qisqa Widé’oda chüshendürülüptu:
http://www.freedomsherald.org/ET/cmp/Imza-qoyush.mp4

Mesh’el Uyghur Guruppisi yene töwendiki ikki tor bétige Uyghurlargha a’it köpligen qimmetlik matériyallarni toplaptu:
http://freedomsherald.org/ET/unb/
http://freedomsherald.org/ET/cmp/

Men mezkur maqalini yéziwétip, yéqinqi nechche on yil ichide yüz bergen kichik we ajiz milletning özini iskenjige éliwalghan chong we küchlük milletning qolidin qutulush üchün élip barghan küreshlirining mundaq bir qanche misallarni eslidim:

(1) Finlandiyeliklerning Musteqilliq Kürishi

Finlandiye hazir aran 5 milyon nopusi bar bolghan bir kichik dölet bolup, u nechche esir Char Rusiye hökümitining kontrolluqi astidiki bir kichik zémin bolup kelgen. Emma, Lénin yétekchilik qilghan 1917-yilidiki Öktebir inqilabi ghelibe qilghandin kéyin, Léninni qoghdawatqan qizil armiye Rusiyening aq armiyesige taqabil turushqa ajiz kélip qalidu. Shuning bilen Lénin Finlandiyediki Rus eskerlirini Moskwagha yötkep kélishke mejburiy bolidu. Shuning bilen Finlandiye xelqi üchün bir herbiy boshluq peyda bolidu. Hemde uzun yillardin buyan bir tereptin purset kütüp, yene bir tereptin toxtimay küresh qilip kelgen Finlandiyelikler qozghilip, musteqilliq élan qilip, eyni waqitta dunyadiki eng küchlük döletlerning biri bolghan Ruslarning qolidin qutulup chiqidu [1-3].

(2) «Naxsha Inqilabi» Arqiliq Musteqil Bolghan Bir Kichik Millet

«Naxsha inqilabi» Éstoniye (Estonia), Latwiye (Latvia) we Litwaniye (Lithuania) din ibaret 3 dölet 1987-yilidin 1991-yilighiche élip barghan, Sowét mustemlikichilirining changgilidin qutulush üchün élip barghan bir meydan inqilab. Éstoniyelik kishilik hoquq pa’aliyetchisi we sen’etkar Heyniz Walk (Heinz Valk) «Naxsha inqilabi» dep bir naxsha ijad qilghan bolup, bu naxsha élan qilinip bir hepte ötkende, yeni 1988-yili 10 – 11-Iyun künliri, nechche on ming kishi kochilargha chiqip namayish qilip, ashu naxshini éytip, pütün dunyani zilzilige keltürüwétidu. Mani körüp béqing:
https://www.youtube.com/watch?v=hpNWfY0sN6E

Éstoniye, Latwiye we Litwaniyedin ibaret 3 döletning xelqini Sowét Ittipaqidin musteqil bolushqa chaqirish üchün, 1989-yili 23-Awghust küni «Baltiq Yoli» (Baltic Way) dégen namda bir chong namayish ötküzidu. Bu namayishta yuqiridiki 3 döletning xelqi bir qur bolup qol tutushup tizilip, bir 600 kilométir uzunluqtiki «adem zenjiri» ni wujudqa keltüridu. Bu zenjir Éstoniyening Tallin shehiridin bashlinip, Latwiyening Riga shehiridin ötüp, Litwaniyening Wilnyus (Vilnius) shehirige tutishidu. Shu chaghdiki bir qisim menzirilerni bu yerdin köreleysiz:
https://www.youtube.com/watch?v=212E9CDVFJ0

Sowétliqlar bésiwalghan 100 yildek waqit ichide, Éstoniyelikler nopusining 25 pirsenti öltürülidu. Emma, Éstoniye xelqi buningliq bilen ümidni üzüp qoymay, milliy musteqilliq kürishini taki musteqil bolghuche dawamlashturidu. Éstoniyeliklerning aran bir milyon nopusi bar bolup, ularning nechche ewlad kishiliri üzüldürmey we tewrenmey küresh qilip, eng axiri milliy musteqilliqqa érishidu [4].

(3) Ispaniyening Kataloniye Rayonida 2017-yili Yüz Bergen Öyliride Qazan Chélip Qarshiliq Körsitish Herikiti

Bu küreshte hökümet saqchiliri xelqni öylirining sirtida hökümetke qarshi heriket élip bérishqa yol qoymighanda, pütün ahale öylirining ichide turup, öylirining dérizilirini échiwétip, qazan-telenggilirini chömüsh-qoshuqlar bilen urup, pütün sheher miqyasida nahayiti küchlük awaz peyda qilip, shu arqiliq hökümetke naraziliq bildüridu. Töwendiki Widé’oning 19 minutluq yéridin bashlap körüp béqing:
https://www.youtube.com/watch?v=OrfMz1YaSM8

Pütün xelqning namayishqa qatnishish ehwalini bu yerdin köreleysiz:
https://www.youtube.com/watch?v=9kXl332I9ZQ

Sowét Ittipaqi on nechche döletke parchilandi. Yugoslawiye 7 döletke parchilandi. Chéxoslowakiye 2 döletke parchilandi. Sowét Ittipaqining parchilinishigha seweb bolghini Baltiq déngizi boyidiki yuqirida tilgha élin’ghan ashu 3 kichik döletning milliy musteqilliq herikiti. Eyni waqitta ashu 3 kichik döletning milliy musteqilliq herikiti bir chong bombining pilikige ot tutashturush rolini oynidi.

Eger biz yuqiriqidek ghelibe qazan’ghan kichik we ajiz milletlerning bir chong we küchlük milletke qarshi élip barghan milliy musteqilliq küreshliri üstide izdinidighan bolsaq, undaq küreshler töwendikidek alahidiliklerge ige ikenlikini bayqaymiz:

(1) Milliy musteqilliq herikitige ashu heriketni élip bériwatqan milletning ezaliri yüzdeyüz pirsent toluq qatnishidu. Yeni, u heriketke milletning hemme kishiliri qatnishidu. Milliy azadliq herikiti bilen shughullan’ghuchilar yene bir terepke yüzdeyüz pirsent qarshi turghuchilardin bolidu. Milletning her bir ezasining qarshi terepke qarshi turush derijisimu yüzdeyüz pirsent bolidu. Dunyada bundaq küchke teng kéleleydighan bashqa birer küch yoq.

(2) Özi bilen düshmen otturisidiki chek-chégra intayin éniq ayrilghan bolidu. Ikki terepning diniy étiqadi oxshash bolmaydu, medeniyet arqa körünüshi oxshash bolmaydu, qéni oxshash bolmaydu, shundaqla yashash makanlirimu oxshash bolmaydu. Bu nersiler ikki milletni nahayiti éniq ayrip turidighan bolup, shu sewebtin ularning chek-chégrisimu intayin éniq ayrilghan bolidu. Kimler özining adimi, kimler özining düshmini ikenliki intayin éniq chüshinilgen bolidu.

(3) Milliy azadliq herikitining bir asasi, uning asasiy qatlamdiki barliq xelqning himayisige érishishi. Asasiy qatlamdiki xelqning iradisige taqabil turush mumkin emes.

(4) Milliy musteqilliq herikiti bilen shughulliniwatqan kishiler qurban bérishtin qorqmaydu. Eger siz bir ölümdin qorqmaydighan adem bilen mushtliship qalidikensiz, siz choqum yéngilisiz. Yeni, mushtlishishning meqsiti siz qarshi terepni yiqitip, özingiz saq qélish. Eger siz mushtlishiwatqan adem özining saq qélish-qalmasliqigha pisent qilmaydighan, sizni yiqitish üchün özining hemme nersisidin waz kécheleydighan bir kishi bolidiken, siz uni hergizmu yéngelmeysiz.

Mesh’el Uyghur Guruppisi chiqarghan muraji’etnamilerge hazirghiche imza qoyush ehwali chet eldiki Uyghurlarning yuqiridiki 4 xil alahidilikke ige bolushtin köp yiraq ikenlikini körsitip berdi. Men buninggha nahayiti échindim, hemde buningdin nahayiti ümidsizlendim. Chünki, bashqa nurghun qérindashlargha oxshash, menmu Uyghur millitini nahayiti qattiq söyimen — «Chongqur muhebbet bolmaydiken, chongqur ümidsizlinishmu bolmaydu (Martén Lusér King)». Men oylaymen, Uyghurlar hazirghiche yuqiriqidek 4 xil muhim alahidilikke ige emes halda yashighanliqi üchün, biz bügünkidek kün’ge qalghan bolushimiz mumkin. Özimizning hazirqidek nachar teqdirini özgertip, Uyghur millitini bir hörlükke érishtürüsh üchün, bizning ashu 4 xil alahidilikke ige bolushimiz eng muhim shertlerning biri bolushi mumkin. Chet eldiki Uyghur millitining ezaliri qattiq we yumshaq namayishlargha yüzde-yüz pirsent qatnishidighan bolghanda, xelq’ara Uyghur mesilisige heqiqiy türde diqqet qilidighan bolishi mumkin.

«Rezillikni passip halda qobul qilish rezillikni sadir qilghuchilargha yardemde bolush bilen oxshash. Rezillikke qarshi isyan kötürüshning ornigha uni qobul qilish, rezillikni sadir qilghuchilar bilen hemkarlashqan’gha oxshash (Martén Lusér King)». Qattiq zulum ichide qalghan, asta-asta öre turush maghduridin ayrilip qéliwatqan, shiddet bilen assimilyatsiye qilip yoqutulush terepke qarap kétiwatqan xelqimiz hazir barche ümidni chet eldiki Uyghurlardin kütüwatidu. Shunglashqa hazir chet eldiki her bir Uyghur öz-özidin «Men wetendikilerge hazirghiche néme ish qilip bérelidim? Yene qandaq ishlarni qilip béreleymen?» dep sorap baqmisa bolmaydu.

Heqiqetenmu hazir xitay hakimiyiti Uyghurlarni tilidin waz kéchishke, dinidin waz kéchishke, we medeniyitidin waz kéchishke mejburlap, 10 pirsenttin artuq Uyghur nopusini türme lagérlargha solap, köpligen gunahsiz Uyghurlarni xalighanche öltürüp, shu arqiliq buningdin kéyinki bir qisqa zaman ichide Sherqiy Türkistandiki Uyghur nopusini pütünley assimilyatsiye qilip yoqitiwetmekchi boluwatidu. Eger siz ashundaq ishlarning yüz bériwatqanliqigha ishensingiz, hemde xitay hakimiyitining bundaq jinayi qilmishlirigha qarshi ikenlikingizni dunyagha bildürüshni istisingiz, shu arqiliq Uyghurlarning awazini dunyagha anglitishni, hemde özingizning melum prinsip we melum meqset üchün yashaydighanliqini xelqimiz aldida namayan qilishni xalisingiz, Mesh’el guruppisi teyyarlighan we buningdin kéyin teyyarlaydighan muraji’etnamilerge imza qoyung. Men sizning ashundaq yaxshi emelingiz üchün sizge mushu yerde aldin-ala rehmet éytimen.

Imza qoyush tor adrési:
https://www.change.org/o/group_of_uyghurs_living_abroad

Imza qoyush usuli:
http://www.freedomsherald.org/ET/cmp/Imza-qoyush.mp4

Paydilinish menbeliri:

[1] 王澄博士談南疆獨立和民族分裂(上)
https://www.youtube.com/watch?v=aJck07J35sw&t=4s

[2] Finnish Civil War
https://en.wikipedia.org/wiki/Finnish_Civil_War

[3] Uyghurlar Üchün Ümid Bar—Finlandiye Musteqilliqidin Oylighanlirim
http://wetinim.com/forum.php?mod=viewthread&tid=847

[4] «Naxsha Inqilabi» Arqiliq Musteqil Bolghan Bir Kichik Millet
http://www.uyghurnet.org/ug/%D9%86%D…-%D8%A8%D9%88/

[5] Tibetliklerning Milliy Musteqilliq Herikitidin Uyghurlargha Nezer
http://www.hoylam.net/tibetliklernin…rlargha_nezer/

[6] Milliy Musteqilliq Heriketliri Choqum Ghelibe Qilidu
http://www.hoylam.net/milliy_musteqi…helibe_qilidu/

Posted in Uncategorized | Leave a comment

خىتاي ھۆكۈمىتى ئۇيغۇرلارغا قاراتقان ئ‍ﯩنسان قېلىپىدﯨن چىققان سىياسەتلىرﯨنى توختاتسۇن! بىزگه قېتىلىڭ، ببزگه ئۈن قېتىڭ

Bir awaz bir qedem-page-001
 نۇسخىسى بۇ يەردەPDF
Posted in Uncategorized | Leave a comment

خىتاي ھۆكۈمىتى ئۇيغۇر «تەسىر مەھبۇسلىرى» نى دەرھال قويۇپ بەرسۇن!

مۇراجەتنامىگە بۇ يەرنى بېسىپ ئىمزا قويۇڭ

بىز مەشئەل ئۇيغۇر گۇرۇپپىسى، change.org تا ئېلان قىلغان ئالدىنقى ئىككى قېتىملىق مۇراجىئەتنامىدە، خىتاي ھۆكۈمىتىدىن «يىغىۋېلىش لاگېر» لىرىغا قامالغان بىر مىليون ئۇيغۇر خەلقىنى قويۇپ بېرىشىنى تەلەپ قىلدۇق. خىتاي ھۆكۈمىتى ھازىرغىچە ئۇيغۇر ئومۇمىي نوپۇسىنىڭ 10% (2010-يىللىق خىتاي نوپۇس ستاتىستىكىسى ) گە توغرا كېلىدىغان بىر مىليون ئۇيغۇر خەلقىنى ناتسىستلارنىڭ جازا لاگېرىغا ئوخشاش خاراكتېردىكى ئاتالمىش «قايتا تەربىيە ئېلىش مەركىزى» لەرگە قاماپ، ئۇلارنىڭ ئىگە چاقىسىز قالغان بالىلىرىنى دارىلئېتاملارغا يوللاۋاتىدۇ. (http://chn.ge/2CAIJFR ، http://chn.ge/2Dw8YAU  ).

خىتاي ھۆكۈمىتى بۇ خىلدىكى لاگېرلارنى ئۈزلۈكسىز قۇرۇۋاتقان بولۇپ، قۇرۇلۇش ئۈلگۈرمەيۋاتقانلىقى سەۋەبىدىن، ھەتتا بەزى رايونلاردا مەكتەپ ۋە مەسچىتلەرنى لاگېرلارغا ئۆزگەرتىپ ئىشلىتىۋاتقانلىقى مەلۇم. 2009-يىلىدىكى 5-ئىيۇل ئۈرۈمچى قىرغىنچىلىقىدىن بېرى، خىتاي ھۆكۈمىتىنىڭ ئۇيغۇرلارنى كەڭ كۆلەمدە تۇتقۇن قىلىشى، بولۇپمۇ يېڭىدىن تەيىنلىگەن ئاتالمىش «شىنجاڭ ئۇيغۇر ئاپتونوم رايونى»نىڭ سېكرېتارى چېن چۇەنگونىڭ سىياسەت يۈرگۈزۈشى بىلەن تېخىمۇ ئەشەددىيلەشتى. ئۇنىڭ بۇيرۇقى بىلەن تۇتقۇن قىلىنغان ئۇيغۇرلار جەمئىيىتىنىڭ ھەرقايسى قاتلاملىرىدىن بولۇپ، (تەپسىلىي مىساللار بۇ ئۇلىنىشتا، http://freedomsherald.org/ET/unb /) ئاساسلىقى ئۇيغۇر جەمئىيىتىدە كۆزگە كۆرۈنگەن بىر قىسىم ئۇيغۇرلارنى تۇتۇشنى نۇقتىلىق ۋە مەقسەتلىك يۈرگۈزمەكتە. بۇ ئۇيغۇرلار بولسا، ئالىي بىلىم يۇرتلىرىدىكى ئىلمى خادىملاردىن تارتىپ، جەمئىيەتتىكى شەخسى ئىگىلىك تىكلىگۈچىلەرگىچە ھەر قاتلام ھەر ساھەدىكى كىشىلەردىن تەركىب تاپقان بولۇپ، ئۇلار ۋىجدان مەھبۇسلىرىدەك خىتاي ھۆكۈمىتىنىڭ سىياسەتلىرىگە قارشى ھېچقانداق ئىپادە بىلدۈرمىسىمۇ، خىتاي ھۆكۈمىتى ئۇلارنىڭ جەمئىيەتتىكى بەلگىلىك تەسىرىدىن ئەندىشە قىلىپلا ئۇلارنى تۇتقۇن قىلماقتا. بىز مەشئەل ئۇيغۇر گۇرۇپپىسى، بۇ بىر گۇرۇپپا ئۇيغۇرلارنى، ئۇلارنىڭ زىيانكەشلىككە ئۇچراشتىكى سەۋەبىگە ئاساسەن «تەسىر مەھبۇسلىرى» دەپ ئىزاھات بەردۇق. بۇنىڭدىن باشقا چەتئەللەردە ئالىي بىلىم يۇرتلىرىدا ئوقۇۋاتقان ۋە كەلگۈسىدە ئۇيغۇر مىللىتى ئۈچۈن ئىختىساس ئىگىسى بولۇپ يېتىشىپ چىقىش ئېھتىماللىقى بولغانلىقى ئۈچۈنلا مەھبۇسقا ئايلانغان ئۇيغۇر ئوقۇغۇچىلارنىمۇ بۇ كاتېگورىيەگە كىرگۈزدۇق.

شەرقى تۈركىستاندا تەسىر مەھبۇسلىرى ئۈزلۈكسىز كۆپەيمەكتە. تېخى يېقىندا تەسىر مەھبۇسىغا ئايلانغان ئۇيغۇرلارنى مىسال قىلساق، تېببىي ئۇنىۋېرسىتېتنىڭ مۇدىرى، Dr. خالمۇرات غوپۇر، «دۇتار شاھى» ئابدۇرەھىم ھېيت، «قۇرئان كەرىم» نى تۇنجى بولۇپ زامانىۋى ئۇيغۇر تىلىغا تەرجىمە قىلغان، 82 ياشقا كىرىپمۇ تۈرمىگە تاشلانغان ۋە شۇ سەۋەبتىن ئۆلگەن دىننى ئۆلىما مۇھەممەد سالىھ، مىسىردا ئوقۇغان Dr. ھەبىبۇللا توختى قاتارلىقلارنى كۆرسىتىپ ئۆتەلەيمىز. ئۇنىڭدىن باشقا ئىسمى ئاتالمىغان، ئىقتىسادى تەسىرىدىن تۈرمىگە تاشلانغان قەشقەردىكى تورت سودىگەرنىمۇ بۇ يەردە كۆرسىتىپ ئۆتەلەيمىز. زور كۆپچىلىك تەسىر مەھبۇسلىرىنىڭ ئائىلە-تاۋابىئاتلىرى خىتاي ھۆكۈمىتىنىڭ چېتىپ جازالاش سىياسىتىنىڭ زىيانكەشلىكىدىن قورقۇپ سۈكۈت قىلىشنى تەلەپ قىلىشى سەۋەبىدىن، ئۇلارنىڭ تىزىملىكى ھەققىدە خەلقئاراغا ئاڭلىتىشقا ھازىرچە ئامالسىزمىز. خىتاي ھۆكۈمىتىنىڭ تەسىر مەھبۇسلىرىغا ئارتقان جىنايەتلىرى ۋە ئۇلار ھەققىدە يېزىلغان ماقالىلەرنى بۇ (http://freedomsherald.org/ET/unb ) ئۇلىنىشىدىن كۆرەلەيسىز. MartéÉnnalis ۋە خەلقئارا ئەركىنلىك مۇكاپاتلىرىنىڭ ساھىبى، ۋىجدان مەھبۇسى پروفېسسور ئىلھام توختىنىڭ ئۆمۈرلۈك قاماق جازاسىغا ھۆكۈم قىلىنغانلىقى خەلقئارانىڭ دىققىتىنى تارتقان ۋە بۇ توغرىسىدا خەۋەرلەر بېرىلگەن ئىدى. ئەپسۇسكى، تەسىر مەھبۇسلىرىغا ئارتىلغان جىنايەت ۋە باشقا ئالاقىدار ئەھۋاللار، ئۇلارنىڭ ئائىلىسى ۋە ئۇرۇق تۇغقانلىرىنىڭ خىتاي ھۆكۈمىتىنىڭ زىيانكەشلىكىدىن ئەنسىرەپ سۈكۈت قىلىشى سەۋەبىدىن، خەلقئارا جامائەتنىڭ بىلىشىدىن مەھرۇم قالدۇرۇلماقتا. بۇ سۈكۈتلەر ئۆز نۆۋىتىدە مەيلى شەرقى تۈركىستاندا بولسۇن ۋە ياكى چەت’ئەللەردە بولسۇن، ئۇيغۇرلارنىڭ ئۆز بېشىغا كېلىۋاتقان كۈلپەتلىرىنى ئەمىلى مىساللار بىلەن دۇنياغا ئاشكارىلىشىغا چوڭ توسالغۇ بولۇپ تۇرماقتا. بىز مەشئەل ئۇيغۇر گۇرۇپپىسى، يېقىندا ۋەتەندىن چىققان كىشىلەردىن تەسىر مەھبۇسلىرىغا ئالاقىدار بىر قىسىم ئەمىلى مەلۇماتلارنى يىغىشقا مۇۋەققەت بولدۇق. ئەمما، بىز بۇ تەسىر مەھبۇسلىرىنىڭ ئائىلە تاۋابىئاتلىرىنىڭ بىخەتەرلىكىنى كۆزدە تۇتۇپ، ئۇلارنىڭ ئىسىملىرىنى ئاشكارىلاشتىن ساقلاندۇق. بىز يەنە خىتاي ھۆكۈمىتىنىڭ ئۇيغۇرلارنى كوللېكتىپ تۇتقۇن قىلىشقا تايانغان كونكرېت چارە-تەدبىرلىرىنى ۋە ئەمەلىيلەشتۈرۈشتىكى بىر قىسىم ئۇسۇللىرىنى ئىگىلىدۇق. بۇنىڭدىن بىز خىتاي ھۆكۈمىتىنىڭ ئۇيغۇرلارنىڭ ئىنسانى ھەق-ھوقۇقلىرىنى دۆلەت كۈچىگە تايىنىپ قانداق ئۇسۇللاردا دەپسەندە قىلىۋاتقانلىقىنى كۆرۈۋالالايمىز.

بىز ئىگىلىگەن ئۇچۇرلار تۆۋەندىكىچە:

خىتاي ھۆكۈمىتى يەرلىك خىتاي ھۆكۈمەت خادىملىرى ۋە ئايرودروم خىزمەتچىلىرىگە «تۇتقۇن قىلىش ۋاقىت جەدۋىلى» ۋە «ئىزدەپ تېپىش جەدۋىلى» تارقاتقان. رايون دەرىجىلىك كادىرلاردىن تارتىپ يېزا كەنت باشلىقلىرىغىچە ۋاقىپلاندۇرۇلغان بۇ جەدۋەللەردە بولسا، ئەگەر يەرلىك ھۆكۈمەت تەرىپىدىن ئارخىپىغا «جىنايەت گۇماندارى» دەپ يېزىلغان ھەرقانداق ئۇيغۇر سوت ھۆكۈمىدىن مۇستەسنا ھالدا نەق مەيداندا 3 يىلدىن 7 يىلغىچە؛ 7 يىلدىن 10 يىلغىچە ۋە 10 يىلدىن يۇقىرى ئۈچ دەرىجىگە ئايرىپ كېسىم ئېلان قىلىپ بىۋاسىتە تۈرمىگە يوللاش ھوقۇقىغا ئىگە ئىكەنلىكىگە دائىر كۆرسەتمىلەر بار ئىكەن. «جىنايەت گۇماندارى» غا ئارتىلىۋاتقان جىنايەت تۈرلىرى بولسا جىنايى ئىشلار بىلەن پەقەتلا ئالاقىسى بولمىغان، مەسىلەن، خىتاي قوشنىسى بىلەن سۈركىلىش بولۇپ قالسا «ھۆكۈمەتكە نارازى»؛ مىللىتىنى كۈيلەپ شېئىر يېزىپ قويسا «مىللىي ئاڭ-ساپاسى كۈچلۈك»؛ ناماز ئوقۇغان ياكى ساقىلى ھۆكۈمەتنىڭ ئۆلچىمىدىن ئېشىپ كېتىپ قالسا «دىنغا مايىل»؛ خىتاي باشلىقىغا خىتايچە، ئۇيغۇر باشلىقىغا ئۇيغۇرچە سۆزلىسە «ئىككى يۈزلىمىچى» دېگەندەك بولغان. بولۇپمۇ يانفونىدىن تېپىلغان مەزمۇنلارغا قارتا كونكرېت جىنايەت ئارتىش ئۇيغۇرلارنى قاماققا ئېلىشنىڭ يەنە بىر ئۇسۇلى بولۇپ قالغان، ۋە شۇ سەۋەبتىن، دۇنيا زېرەكفون(smartphone) غا يۈزلىنىۋاتقان بۈگۈنكى كۈندە ئۇيغۇر جەمئىيىتىدە ئىنتېرنېت مۇلازىمىتىنى قوللىمايدىغان كونا تىپتىكى تېلېفونلار بازار تاپقان.

ئۇيغۇرلارنى كوللېكتىپ تۇتقۇن قىلىش ئۈچۈن جىنايەت تۈرلىرىنى ئىجاد قىلىش ۋە ئەمەلىيلەشتۈرۈش سىياسىتىنى خىتاي ھۆكۈمىتى چەت-ئەللەردىكى ئۇيغۇرلارغىچە كېڭەيتكەن. 2016- يىلدىن بۇيان خىتاي كوممۇنىست ھۆكۈمىتى دۇنيانىڭ ھەرقايسى جايلىرىدا ئوقۇۋاتقان ئوقۇغۇچىلارنىڭ ۋەتەندىكى ئاتا-ئانىلىرىغا، چەت-ئەللەردە ئوقۇۋاتقان پەرزەنتلىرىنى قايتۇرۇپ كېلىش ياكى ئۆزلىرى تۈرمىگە سولاش بىلەن تەھدىت سېلىپ، مىڭلىغان ئۇيغۇر ئوقۇغۇچىلارنىڭ ئوقۇشلىرىنى تاشلاپ قايتىپ كېتىشىگە مەجبۇر قىلغان. قايتىشقا مەجبۇر قىلىنغان ئوقۇغۇچىلار چېگرادىن كىرگەن ھامان تاموژنىدىلا قولغا ئېلىنىپ، زور كۆپچىلىكى يۇقىرىدا تىلغا ئېلىنغان ئىككى جەدۋەلگە ئاساسەن، نەق مەيداندىلا 3 يىلدىن 7 يىلغىچە قاماق جازاسى بېرىلىپ بىۋاسىتە تۈرمىگە يوللانغان. بۇلارنىڭ بەزىلىرى تۈرمىلەردە سەۋەبسىز جان ئۈزگەن (http://www.rfa.org/english/news/Uyghur/students-12212017141002.html ).

تاموژنىدىن ئوڭۇشلۇق ئۆتكەن ئۇيغۇر ئوقۇغۇچىلار يەرلىكنىڭ جازاسىدىن قېچىپ قۇتۇلالمىغان. يىگىرمە ياشلىق بەختىيار 2016-يىلى ۋەتەنگە قايتىپ يازلىق تەتىلنى قەشقەر (3000 يىللىق تارىخقا ئىگە قەدىمى شەھەر) دىكى ئاتا ئانا ئۇرۇق تۇغقانلىرى بىلەن ئۆتكۈزمەكچى بولغان. بەختىيار قەشقەردىكى ھەر خىل تەكشۈرۈشلەرنىڭ ئاۋارىچىلىكىدىن قۇتۇلۇش ئۈچۈن، ئۈرۈمچىدىكى مەلۇم ساقچى ئىدارىسىگە بېرىپ 500 يۈەن(80$) تۆلەپ ئەقلى تېلېفونىنى «تازىلاش» مۇلازىمىتىنى قوبۇل قىلغان. ساقچى ئىدارىسى ئۇنىڭ تېلېفونىدىكى ھۆكمەت تەرىپىدىن چەكلەنگەن بارلىق ئۇچۇرلارنى ئۆچۈرۈپ، قەشقەردە بىخەتەر ئىشلەتكىلى بولىدىغان ئۆلچەمگە لايىق تېلېفون قىلىپ قولىغا بەرگەن. ئەمما بەختىيار قەشقەر ئايرودرومىدا ساقچىلار تەرىپىدىن تۇتۇلۇپ، ئۆزلىرىنىڭ تېخنىكىسىغا تايىنىپ ئۈرۈمچى ساقچىلىرى تەرىپىدىن ئۆچۈرۈلگەن چەكلەنگەن ئۇچۇرلارنى ئەسلىگە كەلتۈرگەنلىكىنى، دەرھال 30،000 يۈەن (5000$) جەرىمانە تەييارلاش كېرەكلىكىنى، بولمىغاندا تۈرمىگە تاشلىنىدىغانلىقىنى ئۇقتۇرۇلغان. لېكىن ئۈچ كۈندىن كېيىن ساقچىلار سورىغان پۇلنى تەييارلاپ بارغان ئاتا-ئانىسى بولسا، بەختىيارنى ئورنى نامەلۇم بىر تۈرمىگە ئېلىپ كېتىلگەنلىكىنى بىلگەن. بەختىيار مۇشۇنداقلا غايىب بولغان. بىزگە بۇ ۋەقەنى سۆزلەپ بەرگەن كىشىدىن يەنە شۇ ئېنىق بولدىكى، تېلېفونىدىن ھەرقانداق بىر چەكلەن’گېن مەزمۇن بايقالغان كىشىلەر ئەڭ تۆۋەن 3 يىللىق قاماق جازاسىغا ھۆكۈم قىلىنىدىكەن. بەختىيارنىڭ تۇتقۇن قىلىشىغا سەۋەب قىلىپ كۆرسىتىلگەن چەكلەنگەن ئۇچۇر بولسا تۈركىيە پرېزىدېنتى Rejep Tayip Erdughan نىڭ سۈرىتى بولغان، ۋە 7 يىللىق قاماق جازاسىغا ھۆكۈم قىلىنغان. بىز شەرقى تۈركىستاننىڭ جەنۇبىدىن چىققان يەنە بىر ئۇيغۇرنىڭ ھېكايىسىنى سۆزلەپ ئۆتىمىز. ئۇ ئۇيغۇر ياشلىرى ئارىسىدا ئۆزىنىڭ ئاكتىپ چېنىقتۇرغان ساغلام بەدىنى ۋە مۇسكۇللىرى بىلەن «چېنىقىش ترېنېرى» دېگەن نامى بار ئىدى. ئۇ پەقەت بەدەن چېنىقتۇرۇش ۋە مۇسكۇل چىقىرىشقا يېتەكچىلىك قىلىشتىن باشقا ئىشلار بىلەن شۇغۇللانمايتتى. خىتاي ھۆكۈمىتى ئۇنى پەقەت ياشلار ئارىسىدىكى تەسىرى ئۈچۈنلا خەتەرلىك ۋە گۇمان ئوبيېكتى قاتارىغا چىقىرىپ ئۇنىڭغا بەش يىللىق قاماق جازاسىغا بەرگەن.

يۇقىرىدا تىلغا ئالغان مىساللار بىزگە، شەرقى تۈركىستاندىكى ئازراقلا، تەسىرى بار ئۇيغۇرلارنىڭ قانچىلىك ئاسان جازاغا ئۇچرايدىغانلىقىنى چۈشەندۈرۈپ بېرىدۇ. ئامېرىكا ئاۋازى رادىئوسىنىڭ ئاڭلىتىشىدا يېقىندىن بۇيان ئامېرىكا دۆلەت كاتىپى Rex Tillersonئېيتىپ ئۆتكەندەك ئۇيغۇرلارنىڭ شەرقى تۈركىستاندا قانۇنلۇق دىنى ئېتىقاد ھوقۇقلىرى قاتتىق چەكلىمىگە ئۇچۇرماقتا . ئامېرىكا ھۆكۈمىتىنىڭ يىللىق ئىنسان ھەقلىرى مەلۇمات دوكلاتىغا ئاساسلانغان ھالدا، Rex Tillerson يەنە ئۇيغۇرلارنىڭ سۆز ھوقۇقى ، پائالىيەت قىلىش، تەشكىل ھاسىل قىلىش ۋە يىغىلىپ ھەرىكەت قىلىشتەك ھوقۇقلىرىنىڭ چەكلەنگەنلىكىنى ئېيتىپ ئۆتكەن. بىز مەش’ئەل گۇرۇپپىسىدىكى ئۇيغۇرلار بۇ سەۋەبلىك ئامېرىكا ھۆكۈمىتى باشلىق ئۇيغۇرلارنىڭ ئىنسانى ھەق-ھوقۇقلىرى ئۈچۈن خىتاب قىلىۋاتقان ھۆكۈمەتلەر ۋە خەلقئارالىق ئورگانلارغا رەھمەت ئېيتىمىز. بىز يەنە بىرلەشكەن دۆلەتلەر تەشكىلاتى ۋە باشقا خەلقئارالىق تەشكىلاتلاردىن خىتاي ھۆكۈمىتىدىن مىڭلىغان تەسىرى مەھبۇسلىرىنى شەرتسىز قويۇپ بېرىشنى تەلەپ قىلىشقا چاقىرىق قىلىمىز.

خىتاي دۆلىتىنىڭ دۇنيادىكى ئىككىنچى چوڭ ئىقتىسادى گەۋدە بولۇشى ئۇيغۇرلارنىڭ ئىنسانى ھەق-ھوقۇقلىرىنىڭ دەپسەندە قىلىنىشىغا دەستەك بولماسلىقى كېرەك. بىز مەشئەل ئۇيغۇر گۇرۇپپىسى پۈتۈن دۇنيا خەلقىگە مۇراجىئەت قىلىمىزكى، خىتاي ھۆكۈمىتى يەتكۈزۈۋاتقان ۋاقىتلىق ئىقتىسادى نەپ ئۈچۈن ئاجىزلار زۇلۇمغا ئۇچۇرغاندا شۇنىڭغا قارشى سۆز قىلىش ھوقۇقۇڭلارنى ساتماڭلار! ئۇيغۇرلارنىڭ دەپسەندە بولۇشىغا سۈكۈت قىلماڭلار! بۈگۈن ئۆز مەنپەئەتى ئۈچۈن ئۇيغۇرلارنى يوقىتىشقا ئۇرۇنۇۋاتقان خىتاي ھۆكۈمىتىنىڭ ئەتە شۇ ۋاقىتلىق مەنپەئەتلەرگە ئېرىشكەن دۆلەت ۋە خەلقلەرنى ئۇيغۇرلارنىڭ ھالىغا قويۇش مۇمكىنچىلىكى يوق دېيەلمەيمىز، شۇ سەۋەبتىن ۋاقىتلىق مەنپەئەت ئۈچۈن ئۇيغۇرلارنىڭ ھەق-ھوقۇقلىرىنى قوغداشنى ئەۋلادلىرىڭلارنىڭ كەلگۈسىنى قوغداش دەپ بىلىڭلار! سۈكۈت قىلماڭ! ئىنسان بولۇش سۈپىتىڭىز بىلەن بۇ مۇراجىئەتنامىگە ئىمزا قويۇشىڭىزنى ۋە ئەتراپىڭىزدىكى ئىنسانلار بىلەن ئورتاقلىشىپ ئۇيغۇرلارنىڭ ئاكتىپ ئاۋازى بولۇشىڭىزنى چىن دىلىمىزدىن ئۈمىد قىلىمىز. رەھمەت!

Posted in Uncategorized | Leave a comment

“China: Execute My Mother and My Wife Instead!  I will Pay for the Bullets”

This report is prepared by Torchlight Uyghur Group

Contact e-mail: mesheluyghur@gmail.com

January 21, 2018

“I ask the Chinese government to execute my mother and my wife, and I will pay for the bullets!” told Abdurahman Hasan, an Uyghur businessman from Kashgar, to Istiqla TV, a Turkish based media outlet in Uyghur language, last week.

This is the first time he has openly ever criticized the Chinese government’s abuses of the human rights in East Turkestan, despite all of the potential dangers that his other family members and his business may face from the Chinese government.

His mother, Amina Memet, a 68-year-old retired teacher who had worked for 30 years for a local government in East Turkestan, and his wife, Tunsagul Nurmuhemmed, mother of two children and a 22-year-old housewife, have been being detained in concentration camps for almost a year, and the whereabouts of his two young children remain unknown.

Abdurahman is a successful businessman in his fruit exporting business to bordering Central Asian countries.  In 2015, he invested a fairly large amount of money to build a soccer sport (Uyghur football) school and club to promote local football industry in Kashgar, a city bordering Pakistan in southern East Turkestan. For that reason he became a target of routine surveillance to the local authorities for his influence in Uyghur society.  He left China in January 2017 to Turkey when the local government began to crack down on all kinds of influential Uyghur public figures and send the people who considered by the government as politically unreliable to concentration camps.

Why his mother and wife detained?

Abdurahman Hasan said, “First of all, their only crime is being Uyghur. Secondly, like many other Uyghurs whose relatives are currently living in Turkey or in other countries, my mom and wife were faced with repression and were sent to concentration camps to receive political re-education and brainwashing.”

He has not been able to contact with his family almost a year after he left China to Turkey. He thought they were sent to so-called re-education camps.  But when he got to know about the real conditions of the camps and the situation of his mother in the camp last night ,he couldn’t help keeping silence about the tragedy, and decided to stand up to tell the truth to the whole world.

He sobbed out his mother’s recent situation this way: “My mother has to get up at 5:30 am in the morning and had to sit on a hard bench staring at the ground.  At 8:00am she eats a solid bread for breakfast and continues to sit staring at the ground or the ceiling.  She had to sit on the bench until 10:30 pm without moving, except going to a toilet for two or three times a day.”

Abdurahman Hasan said he was told that, because of her old age, she was not able to recite the political propaganda of the CCP authority, as a result she was forced to starve all day long.   Abdurahman said, “I was told that the concentration camp where she is kept is one of the best, and has the best conditions.  It was prepared for only government officials and so-called two-faced officials.  But the conditions of other average camps, similar to the one in which his wife was being held, are much more terrible.

Picture1

Amina, 68 (left), and his son Abdurahman Hesen (right).  Amina’s picture was taken just before she was taken away to a concentration camp by the local authority.

Aburahman said, “The policies of the Chinese government are rather brutal in comparison with any other rulers including Hitler.  Because Hitler killed the Jewish people directly and openly, but the Chinese communist nationalists are killing the Uyghur people slowly, covertly, one by one, and by torturing and terrifying them.”

He said he wants to tell the Chinese government: “Chinese government, please don’t mistreat and torture my mom and my wife. I beg you to execute them directly. I pay for the bullets . This is much better for them than living under terror, torture and humiliation.”

He also said: “I want to tell this to the officials at the Chinese Embassy in Ankara, Turkey.  I want to tell the true story about our homeland to the government officials of Turkey and the US.”

Many media organizations around the world have recently reported that a large portion of the Uyghur population is being detained either in jails or in so-called “re-education camps” (http://freedomsherald.org/ET/unb/ ) while their children are being kept in countless orphanages in the East Turkestan.

The number of the Uyghurs currently being held in these Nazi-style political “re-education” concentration camps is more than 1million.  That is a number known officially inside East Turkestan, but all the unofficial numbers we obtained from various sources exceed one million. The conditions of the concentration camps are horrific because of the fact that such a large number of Uyghurs are locked up in relatively small and crowded spaces. We have also learned from some Uyghurs who recently lost their close relatives in the concentration camps that a significant number of Uyghurs are losing their lives in those camps every day. The families of the victims are just receiving their dead bodies from those overcrowded concentration camps. The local authorities are not giving back the bodies of the younger Uyghurs died, instead, just burying them in the nearby empty fields. This and what Abdurahman Hasan has told us above are just a few examples of the horrible conditions in these concentration camps.

  • Uyghur language source of the above content:

http://www.istiqlalhaber.com/ئابدۇراھمان_ھەسەن_خىتايدىن_ئانىسى_ۋە_ئايالىغا_ئۆلۈم_جازاسى_بېرىشنى_تەلەپ_قىلدى–11386.html

 

 

 

Posted in Uncategorized | 1 Comment